{"id":13090,"date":"2022-05-24T10:52:36","date_gmt":"2022-05-24T07:52:36","guid":{"rendered":"https:\/\/ihm.com.tr\/?p=13090"},"modified":"2022-05-24T10:52:36","modified_gmt":"2022-05-24T07:52:36","slug":"uzmani-uyardi-maymun-cicegi-cocuklarda-daha-ciddi-seyredebilir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.ihm.tr\/tr-int\/saglik\/uzmani-uyardi-maymun-cicegi-cocuklarda-daha-ciddi-seyredebilir\/13090\/","title":{"rendered":"Uzman\u0131 uyard\u0131: Maymun \u00e7i\u00e7e\u011fi \u00e7ocuklarda daha ciddi seyredebilir"},"content":{"rendered":"<p>Maymun \u00c7i\u00e7e\u011fi (monkeypox) Vir\u00fcs\u00fc\u2019n\u00fcn bir DNA vir\u00fcs\u00fc kaynakl\u0131 enfeksiyon hastal\u0131\u011f\u0131 oldu\u011funu ifade eden Medical Park Bah\u00e7elievler Hastanesi Enfeksiyon Hastal\u0131klar\u0131 ve Mikrobiyoloji Uzman\u0131 Prof. Dr. K\u0131van\u00e7 \u015eerefhano\u011flu, \u201cBu hastal\u0131k esas olarak Orta ve Bat\u0131 Afrika tropik ya\u011fmur ormanlar\u0131ndaki hayvanlarda g\u00f6r\u00fcl\u00fcr ve bazen di\u011fer b\u00f6lgelere yay\u0131labilmektedir. Vir\u00fcs\u00fcn bulundu\u011fu ba\u015fl\u0131ca hayvanlar kemirgenler ve primatlard\u0131r (maymun, goril, \u015fempanze, orangutan)\u201d \u015feklinde konu\u015ftu.<\/p>\n<p>Hastal\u0131\u011f\u0131n asl\u0131nda insanlar aras\u0131nda yeni olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, ilk olarak 1970 y\u0131l\u0131nda Demokratik Kongo Cumhuriyeti\u2019nde saptand\u0131\u011f\u0131n\u0131n alt\u0131n\u0131 \u00e7izen Prof. Dr. K\u0131van\u00e7 \u015eerefhano\u011flu, bu tarihten beri \u00fclkenin k\u0131rsal b\u00f6lgeleri ve ya\u011fmur ormanlar\u0131nda g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, son zamanlarda ise giderek artan bir s\u0131kl\u0131kta b\u00f6lge d\u0131\u015f\u0131ndaki insanlara yay\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 i\u015faret etti.<\/p>\n<p><strong>\u0130SRA\u0130L, \u0130NG\u0130LTERE VE S\u0130NGAPUR\u2019DA 2018 YILINDA G\u00d6R\u00dcLM\u00dc\u015eT\u00dc<\/strong><\/p>\n<p>Maymun \u00e7i\u00e7e\u011fi enfeksiyonunun 1970 y\u0131l\u0131ndan beri 11 Afrika \u00fclkesinde (Benin, Kamerun, Orta Afrika Cumhuriyeti, Demokratik Kongo Cumhuriyeti, Gabon, Cote d\u2019lyoire, Liberya, Nijerya, Kongo Cumhuriyeti, Sierra Leone ve G\u00fcney Sudan) g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc belirten Prof. Dr. K\u0131van\u00e7 \u015eerefhano\u011flu, \u201cMaymun \u00e7i\u00e7e\u011fi, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde Afrika d\u0131\u015f\u0131nda da g\u00f6r\u00fcnmesi nedeniyle d\u00fcnya genelinde halk sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli bir hastal\u0131k olmu\u015ftur. 2003 y\u0131l\u0131nda ABD\u2019de 70\u2019in \u00fczerinde vakan\u0131n g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc bir salg\u0131na neden olmu\u015ftur. 2018 y\u0131l\u0131ndan itibaren \u0130srail, \u0130ngiltere, Singapur\u2019da Afrika\u2019ya seyahat eden ki\u015filerde hastal\u0131k g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr\u201d dedi.<\/p>\n<p><strong>GEBEDEN BEBE\u011e\u0130NE PLESENTA YOLUYLA BULA\u015eAB\u0130L\u0130R<\/strong><\/p>\n<p>Hastal\u0131\u011f\u0131n insanlara vir\u00fcs\u00fc ta\u015f\u0131yan bir hasta ya da hayvanla yak\u0131n temas ve kontamine malzemelerle temas ile bula\u015ft\u0131\u011f\u0131na dikkat \u00e7eken Prof. Dr. K\u0131van\u00e7 \u015eerefhano\u011flu, \u201cVir\u00fcs\u00fcn insandan insana ge\u00e7i\u015fi hastal\u0131k yaralar\u0131, t\u00fck\u00fcr\u00fck, kan gibi v\u00fccut s\u0131v\u0131lar\u0131, balgam ve \u00e7ar\u015faf gibi bula\u015f olmu\u015f materyaller ile yak\u0131n temas ile olmaktad\u0131r. Gebelerde anneden bebe\u011fe plesenta yolu ile bula\u015fabilmektedir\u201d ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n<p><strong>\u00c7OCUKLARDA DAHA C\u0130DD\u0130 SEYREDEB\u0130L\u0130R<\/strong><\/p>\n<p>Enfeksiyonun kulu\u00e7ka d\u00f6nemi (vir\u00fcs\u00fcn bula\u015fmas\u0131ndan hastal\u0131k belirtilerinin \u00e7\u0131kmas\u0131na kadar ge\u00e7en s\u00fcre) genellikle 6-13 g\u00fcnd\u00fcr, fakat 5-21 g\u00fcn aras\u0131nda de\u011fi\u015febilece\u011fini s\u00f6yleyen Prof. Dr. K\u0131van\u00e7 \u015eerefhano\u011flu, \u015fu bilgileri payla\u015ft\u0131:<\/p>\n<p>\u201cBu hastal\u0131\u011f\u0131n belirtileri, 1980 y\u0131l\u0131nda d\u00fcnyada yok edildi\u011fi ilan edilen \u00e7i\u00e7ek hastal\u0131\u011f\u0131na (smallpox) benzerdir. Maymun \u00e7i\u00e7e\u011fi \u00e7i\u00e7ek hastal\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re daha az bula\u015f\u0131c\u0131 ve daha hafif bir hastal\u0131kt\u0131r. Hastal\u0131k s\u0131kl\u0131kla ate\u015f, kas a\u011fr\u0131s\u0131, bitkinlik, deri d\u00f6k\u00fcnt\u00fcs\u00fc ve lenf d\u00fc\u011f\u00fcmlerinde b\u00fcy\u00fcme ile kendini g\u00f6sterir ve bir tak\u0131m ciddi sorunlara yol a\u00e7abilir. D\u00f6k\u00fcnt\u00fcler daha yo\u011fun olarak y\u00fcz ve kol-bacaklarda g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Bu d\u00f6k\u00fcnt\u00fcler a\u011f\u0131z i\u00e7i, g\u00f6z kapa\u011f\u0131 mukozas\u0131nda da g\u00f6r\u00fclebilir; ciltte d\u00fcz olarak ba\u015flay\u0131p ciltten kabarmalar ve i\u00e7i s\u0131v\u0131 dolu kesecikler ve iltihapl\u0131 yaralar \u015feklini alabilir. Hastal\u0131k belirtileri 2-4 hafta s\u00fcrer ve genellikle tedavi gerektirmeden kendi kendine iyile\u015fir. Ancak hastal\u0131k \u015fiddetli de seyredebilir ve akci\u011fer enfeksiyonu, sepsis, beyin enfeksiyonu, kornea enfeksiyonu (k\u00f6rl\u00fc\u011fe neden olabilir) gibi komplikasyonlara yol a\u00e7abilir. Ciddi vakalar daha \u00e7ok \u00e7ocuklarda g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Y\u00fczde 3-6 aras\u0131nda \u00f6l\u00fcme neden olabilmektedir.\u201d<\/p>\n<p><strong>\u00c7\u0130\u00c7EK A\u015eISI MAYMUN \u00c7\u0130\u00c7E\u011e\u0130 V\u0130R\u00dcS\u00dcNE KAR\u015eI ETK\u0130L\u0130<\/strong><\/p>\n<p>Tan\u0131n\u0131n cilt lezyonlar\u0131ndan al\u0131nan \u00f6rneklerin PCR y\u00f6ntemi ile bak\u0131lmas\u0131 ile kondu\u011funu belirten Prof. Dr. K\u0131van\u00e7 \u015eerefhano\u011flu, \u201c\u00c7i\u00e7ek hastal\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in kullan\u0131lm\u0131\u015f a\u015f\u0131lar maymun \u00e7i\u00e7e\u011fine kar\u015f\u0131 da etkilidir. Bu nedenle \u00e7i\u00e7ek a\u015f\u0131s\u0131 olanlar bu hastal\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 korunmakta ya da daha hastal\u0131\u011f\u0131 daha hafif ge\u00e7irmektedir. Maymun \u00e7i\u00e7e\u011fi hastal\u0131\u011f\u0131na y\u00f6nelik yeni bir a\u015f\u0131 da \u00fcretilmi\u015f ve kullan\u0131ma girmi\u015ftir. \u00c7i\u00e7ek hastal\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in kullan\u0131lan tecovirimat isimli antiviral bir ila\u00e7 maymun \u00e7i\u00e7e\u011fi hastal\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in de kullan\u0131m onay\u0131 alm\u0131\u015ft\u0131r\u201d a\u00e7\u0131klamas\u0131nda bulundu.   <\/p>\n<p><strong>HASTAYLA YAKIN TEMASTA MASKER TAKILMALI<\/strong><\/p>\n<p>Hastal\u0131ktan korunma y\u00f6ntemleri hakk\u0131nda bilgi veren Prof. Dr \u015eerefhano\u011flu, \u201cMaymun \u00e7i\u00e7e\u011fi vir\u00fcs\u00fcnden korunmak i\u00e7in \u015f\u00fcpheli vakalarda yak\u0131n temastan ka\u00e7\u0131n\u0131lmal\u0131, hastaya ait \u00e7ar\u015faf, havlu gibi malzemelere m\u00fcmk\u00fcnse \u00e7\u0131plak elle dokunulmamal\u0131d\u0131r. Hastayla yak\u0131n temas durumunda maske tak\u0131lmal\u0131d\u0131r\u201d diyerek s\u00f6zlerini sonland\u0131rd\u0131.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Maymun \u00e7i\u00e7e\u011fi hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u00e7ocuklarda daha ciddi seyredebilece\u011fi uyar\u0131s\u0131nda bulunan Enfeksiyon Hastal\u0131klar\u0131 ve Mikrobiyoloji Uzman\u0131 Prof. Dr. K\u0131van\u00e7 \u015eerefhano\u011flu, \u201cHastal\u0131k belirtileri 2-4 hafta s\u00fcrer ve genellikle tedavi gerektirmeden kendi kendine iyile\u015fir. Ancak hastal\u0131k \u015fiddetli de seyredebilir ve akci\u011fer enfeksiyonu, sepsis, beyin enfeksiyonu, kornea enfeksiyonu (k\u00f6rl\u00fc\u011fe neden olabilir) gibi komplikasyonlara yol a\u00e7abilir. \u00c7ocuklarda daha ciddi seyredebilir. Hastal\u0131k y\u00fczde 3-6 aras\u0131nda \u00f6l\u00fcme neden olabilmektedir\u201d dedi. <\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":13092,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[53],"tags":[1399,73,2726,87],"class_list":["post-13090","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik","tag-hastalik","tag-manset","tag-maymun-cicegi","tag-saglik"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ihm.tr\/tr-int\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13090","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ihm.tr\/tr-int\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ihm.tr\/tr-int\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ihm.tr\/tr-int\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ihm.tr\/tr-int\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13090"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.ihm.tr\/tr-int\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13090\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13093,"href":"https:\/\/www.ihm.tr\/tr-int\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13090\/revisions\/13093"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ihm.tr\/tr-int\/wp-json\/wp\/v2\/media\/13092"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ihm.tr\/tr-int\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13090"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ihm.tr\/tr-int\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13090"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ihm.tr\/tr-int\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13090"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}